БНХАУ-ын удирдагч Ши Жинпиний эхлүүлсэн авлига, сахилгын зөрчлийн эсрэг цэргийн томоохон шалгалт 2026 оны эхээр шинэ шатанд орж, Хятадын Ардын Чөлөөлөх Арми (PLA)-ийн дээд түвшний удирдлагуудыг хамарсан хамгийн ноцтой цэвэрлэгээний нэг болон өргөжлөө.
2026 оны 1 дүгээр сард Төв Цэргийн Комисс (CMC)-ийн дэд дарга, Бодлогын товчооны гишүүн асан Жан Юся, мөн Ардын чөлөөлөх армийн Хамтарсан штабын дарга Лю Жэнли нарыг “ноцтой сахилгын алдаа гаргасан, хууль зөрчсөн” үндэслэлээр албан ёсоор мөрдөн шалгаж эхэлснийг Хятадын Батлан хамгаалах яам мэдэгдсэн юм. Эдгээр албан тушаалууд нь PLA-ийн командлалын оргилд тооцогддог тул уг шийдвэр нь дотоод болон гадаадын шинжээчдийн анхаарлыг хүчтэй татаж байна.
Жан Юся нь олон жилийн турш Ши Жинпиний хамгийн ойрын цэргийн зөвлөх хэмээн тооцогдож ирсэн, Вьетнамтай хийсэн дайнд оролцож байсан туршлагатай генерал юм. Тиймээс түүнийг мөрдөн шалгаж эхэлсэн явдал нь Ши Жинпиний “хэн ч халдашгүй биш” гэсэн дохиог цэргийн дээд түвшинд ил тод илэрхийлсэн алхам хэмээн гадаадын хэвлэлүүд дүгнэж байна.
Албан ёсны тайлбарууд авлига, сахилгын ноцтой зөрчил хэмээн товч дурдсан ч барууны шинжээчид үүний цаана дараах улс төр, цэргийн давхар шалтгаанууд байж болзошгүй гэж үзэж байна. Үүнд:
- Зэвсэг худалдан авалт, батлан хамгаалах гэрээтэй холбоотой ашиг сонирхлын сүлжээ,
- Цэргийн дотоод фракцуудын зөрчилдөөн,
- Ши Жинпиний эрх мэдлийг сааруулах боломжит бүлгүүдийг сулруулах зорилго багтана.
Сүүлийн хоёр жилийн хугацаанд пуужингийн хүчин, нисэх хүчин, батлан хамгаалахын худалдан авалтын шугамаар олон арван генерал, дээд тушаалтнууд албан тушаалаасаа огцорч, зарим нь шүүхийн шатанд шилжээд байгаа нь энэхүү цэвэрлэгээ ганц тохиолдол бус, системийн шинжтэй гэдгийг харуулж байна.
Одоогийн байдлаар Төв Цэргийн Комиссын 7 гишүүний ихэнх нь солигдож, Ши Жинпиний шууд хяналт, нөлөө урьд өмнөхөөсөө илүү төвлөрсөн байдалтай болжээ. Шинжээчдийн үзэж буйгаар цаашид Хятадын цэргийн бодлого дараах чиглэлд шилжих магадлал өндөр байна. Үүнд:
- “Үнэнч байдал” нэгдүгээрт: туршлагаас илүү нам, удирдагчид үнэнч байх шалгуур чангарах,
- Зэвсэглэл ба технологийн аудит: пуужин, дрон, кибер болон хиймэл оюунд суурилсан системүүдийн худалдан авалтад хатуу хяналт тогтоох,
- Тайвань руу чиглэсэн тогтмол дарамт: томоохон дайн эхлүүлэхгүй ч агаар, тэнгисийн сургуулилалтаар стратегийн шахалтыг үргэлжлүүлэх.
Энэхүү Хятадын дотоод цэргийн донсолгоо нь Тайвань, АНУ, Япон зэрэг орнуудын аюулгүй байдлын тооцоонд шууд нөлөөлж эхэлсэн байна. Тайванийн Батлан хамгаалах яам Хятадын командлалын өөрчлөлтийг “хэвийн бус” үзэгдэл хэмээн нэрлэж, PLA-ийн хөдөлгөөнийг илүү нягт ажиглаж байгаагаа мэдэгдсэн бол АНУ-ын шинжээчид “богино хугацаанд Хятадын цэргийн шийдвэр гаргалт болгоомжтой болох ч, урт хугацаанд илүү төвлөрсөн, хатуу бодлого руу шилжих эрсдэлтэй” гэж дүгнэж байна.
Дүгнэж хэлэхэд Хятадын армид өрнөж буй хяналт, мөрдөн шалгалтууд нь энгийн авлигын хэрэг бус, Ши Жинпиний эрх мэдлийг цэргийн салбарт бүрэн төвлөрүүлэх стратегийн нэг хэсэг болж харагдаж байна. Энэ цэвэрлэгээ нь нэг талаар PLA-ийн сахилга, хяналтыг бэхжүүлэх зорилготой боловч нөгөө талаар бүс нутгийн аюулгүй байдалд тодорхойгүй байдал, шинэ эрсдэл дагуулж болзошгүй юм.
Эх сурвалж: CNN, Reuters, China Daily
