2026 оны аравдугаар сарын 23
Дэлхийн зах зээлд Brent маркийн газрын тосны үнэ баррель нь 114.72 ам.долларт хүрч, таван сарын дээд түвшинд хүрлээ. Ойрх Дорнодын зөрчил хурцдаж, газрын тосны нийлүүлэлтэд саатал үүсэх эрсдэл нэмэгдсэн нь үнийн өсөлтийн гол шалтгаан болж байна.
Нийлүүлэлтийн эрсдэл нэмэгдэв
Reuters агентлагийн мэдээлснээр, Brent маркийн газрын тосны фьючерсийн үнэ аравдугаар сарын 23-ны өглөө 0.7 хувиар өсөж, баррель нь 113.96 ам.долларт хүрсэн байна. Харин АНУ-ын WTI маркийн газрын тосны үнэ 1.1 хувиар өсөж, 100.57 ам.доллар болжээ.
Brent-ийн үнэ өдрийн арилжааны үеэр 114.72 ам.долларт хүрсэн нь 2026 оны тавдугаар сарын 4-нөөс хойших хамгийн өндөр үзүүлэлт байв.
Йемений хуситууд Саудын Арабын бай руу халдлага үйлдсэнтэй холбоотойгоор дэлхийн газрын тосны томоохон нийлүүлэгчдийн нэг тус улсын эрчим хүчний дэд бүтцэд дахин эрсдэл үүсэх вий гэсэн болгоомжлол нэмэгджээ. Үүний зэрэгцээ Улаан тэнгисийн аман дахь Баб-эль-Мандебын хоолойгоор дамжих тээвэрт саад учрах эрсдэл зах зээлийн тодорхойгүй байдлыг нэмэгдүүлж байна.
Ливид газрын тосны ордуудаас Зувия боомт руу чиглэсэн дамжуулах хоолойн нэг хэсэг зогссоноор олборлолт мөн буурсан талаар мэдээлжээ.
Нефтийн үнийн өсөлт Монголын эдийн засагт ямар нөлөөтэй вэ?
Монгол Улс шатахууны импортоос ихээхэн хамааралтай учраас дэлхийн зах зээл дэх газрын тосны үнийн өсөлтийг анхааралтай ажиглах шаардлагатай.
Нэгдүгээрт, шатахууны зардал. Олон улсын зах зээл дэх үнийн өсөлт импортын өртөгт нөлөөлж болзошгүй. Гэхдээ дотоодын шатахууны үнэ шууд, ижил хэмжээгээр өснө гэсэн үг биш. Импортын гэрээ, боловсруулах үйлдвэрийн үнэ, тээвэр, валютын ханш болон дотоодын үнийн зохицуулалт мөн нөлөөлнө.
Хоёрдугаарт, тээвэр ба логистик. Шатахууны зардал нэмэгдвэл ачаа тээвэр, нисэхийн түлш болон бараа бүтээгдэхүүний түгээлтийн зардал өсөх эрсдэлтэй.
Гуравдугаарт, инфляц. Тээврийн зардлын өсөлт өргөн хэрэглээний бараа, хүнсний бүтээгдэхүүн болон үйлчилгээний үнэд дам нөлөө үзүүлж болзошгүй.
Цаашид юуг ажиглах вэ?
Зах зээлийн цаашдын чиглэлийг тодорхойлоход Ойрх Дорнодын мөргөлдөөн хэрхэн өрнөх, газрын тосны бодит нийлүүлэлтэд саатал үүсэх эсэх, тээврийн замуудын аюулгүй байдал болон үйлдвэрлэгч орнуудын нийлүүлэлтийн шийдвэр чухал байна.
Хэрэв халдлага үргэлжилж, газрын тосны нийлүүлэлт болон тээвэрт бодит саатал үүсвэл үнэ өндөр түвшинд удаан хадгалагдах эрсдэлтэй. Харин нийлүүлэлт хэвийн үргэлжилж, бүс нутгийн хурцадмал байдал намжвал үнийн дарамт буурах боломжтой.
Дүгнэлт: Газрын тосны үнэ таван сарын дээд түвшинд хүрсэн нь дэлхийн эрчим хүчний зах зээлд геополитикийн эрсдэл хүчтэй нөлөөлж байгааг харууллаа. Монголын хувьд шатахууны импортын өртөг, тээврийн зардал болон инфляцад үзүүлэх боломжит нөлөөг цаашид анхаарах шаардлагатай.
Эх сурвалж: Reuters
