Шотли Шуурхай 2026.05.02

Трамп Ираны саналыг хүлээж аваагүй, дайныг “эрт зогсоох”-ыг хүсэхгүй гэв 🛢️

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Д.Трамп Тегераны шинэ энхийн саналыг “хүлээн зөвшөөрөх боломжгүй” гээд, “гурван жилийн дараа энэ асуудал дахин гарч ирэхгүйн тулд” дайныг яаран зогсоохгүй гэдгээ зарлав. АНУ Хормузын хоолойг гатлахын тулд Иранд хураамж төлсөн хөлөг онгоцнуудад хориг арга хэмжээ авна гэж сэрэмжлүүлсэн байна.

Пентагон Германаас 5,000 цэргээ татна 🇩🇪

Батлан хамгаалахын сайд П.Хегсет ирэх 6-12 сард Германаас ойролцоогоор 5,000 цэргээ татах тушаал гаргалаа. Канцлер Ф.Мерц “Иран АНУ-ыг доромжилж байна” гэж хэлсний дараа Трамп энэхүү шийдвэрт хүргэв; Германд одоогоор 35,000 гаруй АНУ-ын цэрэг бий.

Трамп Европын Холбооны автомашины гаалийн татварыг 25%-д өсгөнө 🚗

Трамп ирэх долоо хоногоос ЕХ-ноос АНУ-д импортлох автомашин, ачааны машины гаалийн татварыг 25% болгож өсгөнө гэдгээ зарлав. ЕХ-ноос АНУ ба ЕХ хооронд худалдааны тариф нэмэхээс зайлсхийх “Турнберри хэлэлцээрийг” зөрчиж байна гэж буруутгасан бөгөөд Mercedes, BMW, Volkswagen зэрэг үйлдвэрлэгчид хамгийн их хохирол амсах магадлалтай юм.

War Powers Act-ийн 60 хоногийн хугацаа дуусаж, Конгресст маргаан үүслээ ⚖️

2026 оны 2 дугаар сарын 28-нд эхэлсэн АНУ-Ираны дайны 60 хоногийн хууль ёсны хугацаа Тав сарын 1-нд дуусаж, Цагаан ордон Конгресст “дайн зогссон” гэж албан ёсоор мэдэгдэв. Хэдийгээр гал зогсоосон хэвээр байгаа ч АНУ-ын цэргүүд Ойрх Дорнодод байлдааны бэлэн байдалд байгаа тул хууль зүйн талаар маргаан үргэлжлэх нь тодорхой байна.

Дээд шүүх сонгуулийн тэгш байдлыг сулруулж, сонгуулийн тойргийн хил шинээр зурах “дайн” эхлэв 🗳️

АНУ-ын Дээд шүүх Луизианагийн Конгрессын газрын зургийг хүчингүй болгож, тойргийн зураг гаргахдаа арьсны өнгийг харгалзах боломжийг ихээхэн хязгаарлав. Луизиана 5 сарын 16-ны анхан шатны сонгуулиа хойшлуулсан бөгөөд Алабама, Жоржиа, Өмнөд Каролина зэрэг муж 2026 оны эхний хагасаас өмнө газрын зургаа дахин боловсруулахаар ажиллаж байна.

Газрын тосны үнэ ~$110, бензин $4.30/галлон хүртэл өслөө ⛽

Хормузын хоолойн хаалт, давхар бүслэлт үргэлжилсээр, дэлхийн өдөр тутмын ханган нийлүүлэлтээс ойролцоогоор 14 сая баррель газрын тос дутаж, түүхэн дэх хамгийн том хямрал болсон. АНУ-д бензиний дундаж үнэ $4.30 хүрсэн боловч АНУ-ын үйлдвэрлэгчид нэмэлт түүхий тос гаргахаас татгалзаж, инфляцыг 3.4% хүртэл өдөөв.

Украйн урт хугацааны гал зогсоол санал болгов, Тулуапсе дөрөв дэх удаа цохигдов 🔥

Путин 5 дугаар сарын 9-ний “Ялалтын баярын” түр гал зогсоох саналыг Трампад дэвшүүлсний дараа Киев энэхүү тохиролцоог буруушааж урт хугацаанд гал зогсоох ёстой гэж шаардав. Үүний зэрэгцээ Украйн Хар тэнгисийн Тулуапсе хотын газрын тосны үйлдвэрийг хоёр долоо хоногт дөрөв дэх удаа дроноор цохиж сүйрүүлэв.

Ганцмод–Гашуунсухайт хилийн төмөр зам идэвхтэй баригдаж байна 🚂

2025 оны 5 сард Монгол улс батламжилсан 19.5 км урт хилийн төмөр замын барилгын ажил үргэлжилж, Тавантолгойн нүүрсний тээвэрлэлтийн жилийн хүчин чадлыг 30 сая тонноор нэмэгдүүлэхээр төлөвлөж буй. Хятадын тал 2026 онд Хөх-Хот, Манжуур, Эрээний нэгдсэн чөлөөт худалдааны бүсийг ажиллуулж эхлэн, Монголтой хийх хил дамнасан худалдааг өргөтгөж байна.

Трамп Кубыг “эзлэх” хошигнол нь дипломат хямралын тухай асуултыг өрнүүлэв 🇨🇺

Трамп Иранаас буцах замдаа АНУ-ын далайн флот Кубын ойролцоо очиж “тэд бууж өгнө” гэж хошигнож, дараа нь Иранаас саяхан хураан авсан ачааны хөлөг онгоцыг “бид жаахан далайн дээрэмчид шиг” гэжээ. Түүний энэхүү хошигнол нь цэргийн мөргөлдөөнтэй холбоотой биш ч Латин Америкийн дипломат харилцаанд сэв суулгав.

Цагаан ордон NASA-ийн төсвийг 23% бууруулахаар санал болгов 🚀

2027 оны санхүүгийн жилийн төсвийн саналд NASA-д $18.8 тэрбум доллар буюу 2026 онтой харьцуулахад 23%-иар бага хөрөнгө оруулахаар тусгасан бөгөөд энэ нь шинжлэх ухааны хөтөлбөрийг бараг тал хувиар танахаар байна. Конгрессын гишүүд хоёр талын “dead on arrival” хариу үзүүлж, Артемис II-ын амжилтын дараах ирээдүйн төлөвлөгөөнд эргэлзээ үүсгэлээ.